Ασφαλιστικό Βρούτση: Άνθρακες ο θησαυρός των αυξήσεων στις συντάξεις – Όλες οι αλλαγές

Μόλις 79 εκατ. ευρώ θα είναι οι αυξήσεις που θα επιφέρει φέτος στο εισόδημα των συνταξιούχων η βελτίωση στα ποσοστά αναπλήρωση από τα 30 έτη ασφάλισης και άνω. Το στοιχείο αυτό προκύπτει από την έκθεση του Ελεγκτικού Συνεδρίου, που συνοδεύει το νομοσχέδιο για το Ασφαλιστικό, που χθες το απόγευμα κατατέθηκε στη Βουλή.

Του Χάρη Δημητρίου

Το ποσό αυτό εκτιμάται ότι θα ανέλθει έως το 2023 στα 222 εκατ. ευρώ, προφανώς λόγω της αύξησης των «τυχερών» συνταξιούχων, που θα καρπώνονται τα νέα, πιο ευνοϊκά ποσοστά αναπλήρωσης. Πρακτικά, αν συνυπολογιστεί ότι σε μηνιαία βάση για την καταβολή των συντάξεων απαιτούνται περισσότερα από 4 δισ. ευρώ, γίνεται αντιληπτό ότι το τελικό όφελος που θα προκύψει για τους συνταξιούχους θα είναι… μηδαμινό! Αυτό σημαίνει ότι μάλλον έχει δίκιο ο ΣΥΡΙΖΑ και η αρμόδια τομεάρχης Εργασίας, Έφη Αχτσιόγλου, που επιμένει ότι οι όποιες, μικρές αυξήσεις, θα αφορούν μόλις το 10% του συνόλου των συνταξιούχων της χώρας.

Σε κάθε περίπτωση, πάντως, τα ποσοστά αναπλήρωσης βελτιώνονται. Έτσι, για τα 33 έτη ασφάλισης από 30,63% που ήταν με το «νόμο Κατρούγκαλου», τώρα, με το νόμο Βρούτση, το ποσοστό αναπλήρωσης θα ανέλθει στο 32,31%. Αντίστοιχα, για 40 έτη ασφάλισης, το ποσοστό αναπλήρωσης από 42,8% που είναι σήμερα, θα φτάσει στο 50,01%, ενώ για τα 42 έτη, από το 46,8%, θα ανέλθει στο 51,01%. Όμως παραμένει το ερώτημα, πόσοι θα είναι αυτοί οι ασφαλισμένοι που θα καρπωθούν στο μέλλον τα ευνοϊκότερα ποσοστά αναπλήρωσης, όταν η ανεργία συνεχίζει να κινείται σε πολύ υψηλά επίπεδα (16,5% τον Νοέμβριο του 2019)…

Την ίδια στιγμή, το νέο Ασφαλιστικό περικλείεται σε 104 άρθρα. Εντύπωση προκάλεσε ότι κατατέθηκε χωρίς αναλογιστική μελέτη, αν και όπως έγινε γνωστό, πρόκειται να ενταχθεί στο σχέδιο νόμου τις επόμενες ημέρες, όταν θα βρίσκεται προς συζήτηση στην ειδική επιτροπή Κοινωνικής Ασφάλισης της Βουλής.

Η αναδρομικότητα για τις συντάξεις έχει ως αφετηρία την 1η Οκτωβρίου του 2019. Το πιθανότερο είναι η καταβολή των αναδρομικών θα πραγματοποιηθεί τον ερχόμενο Ιούνιο. Οι αυξήσεις, θεωρητικά, θα αφορούν όσους συνταξιοδοτήθηκαν από τις 13 Μαΐου του 2016 και μετά, ημερομηνία έναρξης ισχύος του νόμου Κατρούγκαλου, με την προϋπόθεση, όμως, να έχουν περισσότερα από 30 έτη ασφάλισης. Επίσης, αυξήσεις αναμένεται να έχουν και οι επικουρικές συντάξεις για όσους διαπίστωσαν περικοπές το καλοκαίρι του 2016. Μικρές αυξήσεις ίσως λάβουν και όσοι «παλαιοί» συνταξιούχοι είχαν αρνητική ή πολύ μικρή θετική προσωπική διαφορά. Στην περίπτωση αυτή όμως οι αυξήσεις θα δοθούν σε πέντε ισόποσες ετήσιες δόσεις, μέχρι το 2024… Οι περισσότεροι συνταξιούχοι, πάντως, απλώς θα διαπιστώσουν μείωση της προσωπικής διαφοράς τους, δηλαδή λογιστικό συμψηφισμό της όποιας αύξησης επρόκειτο να λάβουν από το νόμο Βρούτση και όχι χρήματα, στο χέρι.

Οι υπόλοιπες παρεμβάσεις του νέου νόμου εστιάζονται και στο πεδίο της καταβολής ασφαλιστικών εισφορών για μη μισθωτούς ασφαλισμένους. Το 1,4 εκατ. των ελεύθερων επαγγελματιών, των αυτοαπασχολούμενων και των αγροτών θα πρέπει να γνωρίζει ότι στο εξής θεσμοθετούνται έξι ασφαλιστικές κατηγορίες. Η βάση για τους ελεύθερους επαγγελματίες και τους αυτοαπασχολούμενους οριοθετείται στα 220 ευρώ, υψηλότερα δηλαδή από τα 175 ευρώ, που ήταν έως τώρα… Επίσης, για αυτή την κατηγορία μη μισθωτών εργαζομένων, που έχουν έως πέντε έτη προϋπηρεσία, δημιουργείται μια νέα ασφαλιστική κατηγορία, στα 136 ευρώ το μήνα.

Από τις υπόλοιπες αλλαγές που ενσωματώθηκαν στο νέο νόμο, ξεχωρίζουν οι εξής:

  • Επανέρχεται η διάταξη για την καταβολή μειωμένων εισφορών κατά 50% σε μητέρες για ένα 12άμηνο μετά τον τοκετό.
  • Δημιουργείται μεταβατική περίοδος έως την 1η Ιανουαρίου του 2021 για τους συνταξιούχους που συνεχίζουν να εργάζονται. Από εκεί και μετά, θα εφαρμόζεται περικοπή της σύνταξής τους κατά 30% και όχι κατά 60% που είναι έως σήμερα. Αντίθετα, καμία περικοπή στη σύνταξη δεν προβλέπεται για συνταξιούχους που συνεχίζουν να δουλεύουν αλλά είναι πολύτεκνοι ή αγρότες.
  • Ένστολοι που υπηρετούν στις ειδικές δυνάμεις θα τύχουν ειδικής ρύθμισης για τον υπολογισμό του ανταποδοτικού σκέλους της σύνταξής τους. Θα έχουν μιάμιση μονάδα υψηλότερο ποσοστό αναπλήρωσης, μετά τα 45 έτη ασφάλισης.
  • Η ασφαλιστική ικανότητα για παροχές υγείας θα χορηγείται με 50 ημέρες ασφάλισης, αντί για 75 που ίσχυε έως σήμερα για τους μισθωτούς. Αντίστοιχα για ελεύθερους επαγγελματίες, θα απαιτούνται δύο μήνες ασφάλισης και όχι τρεις, όπως ήταν η σημερινή διάταξη.
  • Όσοι αποκλείστηκαν από τη ρύθμιση των 120 δόσεων, έχουν δικαίωμα επανένταξης μέχρι τις 31 Μαρτίου.
  • Οι ελεύθεροι επαγγελματίες, οι αυτοαπασχολούμενοι και οι αγρότες, έχουν δικαίωμα επιλογής ασφαλιστικής κατηγορίας μέχρι τις 12 Μαρτίου, για να καταβάλλουν τις νέες ασφαλιστικές εισφορές τους.
  • Το όριο ηλικίας των 52 ετών για παροχή χηρείας σε δικαιούχους του Μετοχικού Ταμείου Πολιτικών Υπαλλήλων (ΜΤΠΥ), καταργείται. Το ίδιο όριο ηλικίας, καταργείται και για τη διακοπή και επαναχορήγηση του μερίσματος στα 67 έτη, όπως ίσχυε με το νόμο Κατρούγκαλου.
  • Εξαιρούνται από την καταβολή της εισφοράς υγείας 6%, όσοι λαμβάνουν το εξωιδρυματικό επίδομα, αλλά και εκείνοι στους οποίους χορηγείται το επίδομα απόλυτης αναπηρίας, αλλά και το επίδομα τυφλότητας.
  • Στο εξής θα μπορεί να λάβει σύνταξη εξ ιδίου δικαιώματος (π.χ. γήρατος) και ο γονέας, ο σύζυγος ή ο αδελφός ανάπηρου που λάμβανε σύνταξη προστάτη – υποστηρικτή, αλλά αυτή ανεστάλη, επειδή ο ανάπηρος βρήκε δουλειά ως μισθωτός ή ως αυτοαπασχολούμενος.