Ελεγκτικό Συνέδριο: Συνταγματικός ο νόμος Κατρούγκαλου για ΕΦΚΑ και συντάξεις του Δημοσίου

Σύμφωνος με τις συνταγματικές επιταγές αλλά και τις διατάξεις της Ευρωπαϊκής Σύμβασης Δικαιωμάτων του Ανθρώπου (ΕΣΔΑ) είναι ο «νόμος Κατρούγκαλου» 4387/2016), τόσο ως προς το κεφάλαιο της σύστασης του Ενιαίου Φορέα Κοινωνικής Ασφάλισης (ΕΦΚΑ), όσο και ως προς το σκέλος του εκείνο που αφορά στην καταβολή των συντάξεων στους δημοσίους λειτουργούς και υπαλλήλους.

Αυτό έκρινε η Ολομέλεια του Ελεγκτικού Συνεδρίου και παράπεμψε στο 3ο Τμήμα του ίδιου δικαστηρίου την υπόθεση, προκειμένου να κρίνει εκείνο για την ορθότητα ή μη της αναλογίας μεταξύ μισθού ενέργειας και σύνταξης.

Ειδικότερα, την Ολομέλεια του Ελεγκτικού Συνεδρίου την απασχόλησε το εν λόγω θέμα μετά από προδικαστικό ερώτημα που είχε σταλεί από το 3ο Τμήμα του ίδιου δικαστηρίου (απόφαση 277/2019), το οποίο είχε κρίνει συνταγματικό το νόμο 4387/2016. 

Με την υπ΄ αριθμ. 2020/2020 απόφασή της (πρόεδρος ο Ιωάννης Σαρμάς και εισηγήτρια η σύμβουλος Ευαγγελία Σεραφή) η Ολομέλεια του Ελεγκτικού Συνεδρίου έκρινε ότι είναι συνταγματικώς ανεκτή η σύσταση νομικού προσώπου, ως Εθνικού Φορέα Κοινωνικής Ασφάλισης, στον οποίο το κράτος αναθέτει επιτροπικώς τη διαχείριση της υποχρέωσης του Δημοσίου να καταβάλει τις συντάξεις. Όμως, όπως κρίθηκε, απαραίτητη προϋπόθεση γι αυτό είναι ότι το Δημόσιο δεν μπορεί να απεκδύεται της άμεσης υποχρέωσής του για καταβολή των συντάξεων, καθιστάμενο τρίτος.  

Συγκεκριμένα, η Ολομέλεια του Ελεγκτικού Συνεδρίου κλήθηκε να αποφανθεί:

  1. Επί του ερωτήματος αν η ίδρυση Ενιαίου Φορέα Κοινωνικής Ασφάλισης και η ανάληψη από αυτόν σύμφωνα με τον ν. 4387/2016  (όπως ισχύει σήμερα με τις τροποποιήσεις που δέχθηκε από το ν. 4670/2020) της υποχρέωσης καταβολής των συντάξεων στους δημοσίους λειτουργούς και υπαλλήλους παραβιάζει το Σύνταγμα. Η κρίση της Ολομέλειας είναι ότι δεν υφίσταται ζήτημα αντισυνταγματικότητας των σχετικών ρυθμίσεων.
  2. Επί του ερωτήματος σχετικά με τον τρόπο χρηματοδότησης, ορισμού και υπολογισμού των συντάξεων των δημοσίων λειτουργών και υπαλλήλων, όπως ορίσtηκαν στο ν. 4387/2016 και αν παραβιάζεται το Σύνταγμα ή υπερνομοθετικής ισχύος κανόνες (ΕΣΔΑ). Η κρίση των δικαστών ήταν ότι, εφόσον η σύνταξη που προκύπτει ανταποκρίνεται στις απαιτήσεις της εύλογης αναλογίας, δεν τίθεται ζήτημα αντίθεσης των σχετικών νομοθετικών ρυθμίσεων στο Σύνταγμα ή σε υπερνομοθετικής ισχύος κανόνες.

Τέλος, κρίθηκε πως η υπόθεση πρέπει να αναπεμφθεί στο 3ο Τμήμα του Ελεγκτικού Συνεδρίου, προκειμένου αυτό να κρίνει για το εύλογο της αναλογία μισθού ενέργειας και σύνταξης.